Kongres Polonii Demokratycznej w Krakowie

30 lis 2025

W dniach 28-30 listopada 2025 roku Kraków gościł Kongres Polonii Demokratycznej.

W kongresie wzięli udział członkowie i członkinie KOD oraz innych organizacji społecznych i demokratycznych ze Szwajcarii, Niemiec, Włoch, Francji, Wielkiej Brytanii i Norwegii. Organizatorem był Komitet Obrony Demokracji.

Kongres otworzył Senator RP Jerzy Fedorowicz.

Program Kongresu obejmował szereg wystąpień i paneli, które miały na celu omówienie kluczowych kwestii dotyczących Polonii i szeroko pojętej demokracji. Wśród prelegentów byli m.in. Artur Buszek, pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa ds. NGO, który poruszył temat współpracy samorządu z organizacjami działającymi na rzecz migrantów, oraz Mateusz Płoskonka, Dyrektor Wydziału Dialogu, Konsultacji i Kontaktu Obywatelskiego, który omówił kwestie związane z dialogiem obywatelskim. Istotnym punktem programu była również prezentacja Fundacji Widowisk Masowych na temat promowania dziedzictwa narodowego przez emigrantów. W trakcie Kongresu, Kuba Karyś, przewodniczący KOD, podkreślił znaczenie współpracy międzynarodowej w kontekście przyszłości organizacji, a Fryderyk Zoll, członek KOD Małopolska, przedstawił kondycję społeczeństwa obywatelskiego w obliczu rosnących autorytarnych tendencji, na przykładzie skutków rosyjskiej agresji na Ukrainę. Bartłomiej Kowalczyk z Młodzieżowego KOD natomiast mówił o roli młodych ludzi w angażowaniu się w działalność społeczną.

Podczas Kongresu, uczestnicy jednogłośnie przyjęli uchwałę w sprawie weta Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej do nowelizacji Kodeksu wyborczego. Zawetowana ustawa miała przywrócić głosowanie korespondencyjne, umożliwiając Polakom za granicą udział w wyborach bez konieczności podróży do placówek dyplomatycznych.

Uczestnicy Kongresu wyrazili oburzenie decyzją Prezydenta Karola Nawrockiego o zawetowaniu nowelizacji z dnia 17 października 2025 roku, uznając ją za „akt cynicznego wykluczenia ogromnej rzeszy Polaków z życia politycznego Ojczyzny”. W uchwale zawarto krytykę uzasadnienia weta, jako opartego „na rzekomej trosce o tajność głosowania oraz bezpieczeństwo obrotu pocztowego”. Zdaniem uczestników Kongresu, takie argumenty są „oderwane od realiów nowoczesnego państwa prawa i intelektualnie nieuczciwe”. Podkreślono, że głosowanie korespondencyjne zapewnia ten sam poziom tajności jak głosowanie w lokalu wyborczym, a technologia pocztowa w XXI wieku nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa wyborów. Kongres Polonii Demokratycznej w swojej uchwale stwierdził, że decyzja Prezydenta jest raczej próbą administracyjnego ograniczenia frekwencji wśród Polaków za granicą, którzy statystycznie rzadziej popierają obóz polityczny, z którego wywodzi się obecny Prezydent. Wzywano do ponownego zainicjowania prac legislacyjnych w tej sprawie, z wykorzystaniem nowoczesnych technologii, które umożliwią obywatelom Polonii pełny udział w procesie wyborczym, niezależnie od ich miejsca zamieszkania. Prace te miałyby także uwzględniać konsultacje z organizacjami polonijnymi, które rozumieją praktyczne wyzwania związane z organizowaniem wyborów wśród Polaków mieszkających za granicą.

Projekt współfinansowany był środków otrzymanych z Kancelarii Senatu.
Kongres został objęty patronatem Prezydenta Miasta Krakowa.
Patronat medialny – TVP Info i TVP3 Kraków.